Menu

Personenrijtuig NS BC423 van de Nederlandse Spoorwegen ('Dikke rijtuigen')

Houten personenrijtuig op twee draaistellen.
De fabrikant Werkspoor leverde dit rijtuig in 1920 als onderdeel van een serie van 20 door de Nederlandsche Tramweg Maatschappij (NTM) bestelde maar deels direct aan de HSM (later NS) doorgeleverde rijtuigen

Het rijtuig is één van de drie rijtuigen in het bezit van de Museum Stoomtram Hoorn-Medemblik, overgebleven uit deze serie, besteld door de NTM, om aan de verwachte toeneming van het reizigervervoer in Friesland het hoofd te kunnen bieden, ze waren genummerd BC79-BC98.

Deze rijtuigen waren voor trammaterieel breed uitgevoerd, vandaar ook de latere bijnaam, dat “brede/dikke” gaf ze een grotere capaciteit. Ze waren verdeeld in een tweede en derde klasse afdeling. -24 zitplaatsen tweede (B) klasse en 32 derde (C) klasse.

Lees verder…


De aanschaf van deze rijtuigen betekende een grote kostenpost voor de NTM en omdat, ten tijde van de bestelling een nieuwe, nooit gerealiseerde, lijn (Smilde –Roden) in de planning opgenomen was, werden zeven rijtuigen uit deze serie nog vóór in dienst stelling bij de NTM door de HSM (voorganger van de latere NS) overgenomen. Dit waren de rijtuigen die bij de NTM de nummers BC92-BC98 zouden hebben gekregen. De HSM nummerde ze 90-96 en na de fusie van 1921 werden ze in het NS schema opgenomen als BC421-BC427. Dit rijtuig is er dus één uit deze serie.

Door wijziging van de B- in een C-afdeling werden de nummers in 1926 gewijzigd naar C421-427 (geheel derde klasse). Zij werden ingezet op de tramlijnen naar Bergen aan Zee en Wageningen.

Dit rijtuig is in 1955, na de de sluiting van de tramlijn Alkmaar –Bergen aan Zee door NS afgevoerd.

De bakken van de C423, C425 en BC87 (NTM…later NS BC455) zijn later teruggevonden en voor restauratie bij de verzameling van de Museumstoomtram gevoegd. Samen met Bello en de spoedig gereed komende NS6513 kunnen dan tramstellen worden samengesteld, zoals die gereden hebben op de lijnen:

Alkmaar – Bergen aan Zee

Ede – Wageningen

Geschiedenis
1920-1948Oorspronkelijk besteld door de NTM, maar waren al gelijk boventallig en overgenomen door, en in dienst gesteld als personenrijtuig bij, de HSM en later bij NS (oorspronkelijke nummering NTM: BC 94, HSM  BC92) NS. Nr. (B)C423
1948-1994Verkocht en als woning in gebruik te Westerland op Wieringen.
1994Geschonken aan de Museumstoomtram
2003Voor opslag naar Beverwijk gebracht
2004 – 2014Overgebracht naar Hoorn
2016 – 2019Voorbereiding van de restauratie als onderdeel van het project TRAM VOOR BELLO, in 2019 in uitvoering genomen.
Verdere bijzonderheden
Cultuurhistorische waardering

Het rijtuig heeft in het Register Railmonumenten een A-status gekregen. In combinatie met locomotief NS7742 (Bello), de rijtuigen BC425, BC87/BC455 en Dt406 vornt het rijtuig een A-status als kompleet ensemble Bello-stoomtram.

Bouwjaar1920
Gebouwd doorWerkspoor
Gebouwd voorHollandsche IJzeren Spoorweg-Mij. (HSM), na de fusie (1937) Nederlandsche Spoorwegen (NS) 
Verworven1994
Staat van objectIn restauratie
LocatieWerkplaats Hoorn (Bello Atelier)
Lengte over buffers13940 mm
Breedte zonder richels2916 mm
Hoogte v.h. dak zonder uitsteeksels 3650 mm
Spoorbreedte1435 mm
Aantal vaste zitplaatsen 24 (tweede klasse -B-) 32 (derde klasse -C-)
Aantal vaste staanplaatsen 20
Totaal aantal plaatsen76

ontdek meer